Pungelaarspad – 13 km


 

Wandelkaart

Het pad loopt door het vroegere smokkelgebied. Een pungelaar is een smokkelaar te voet. Vandaar de benaming.

Rondom Smokkelweggetjes.
Start aan het P. Bladelinplein te Middelburg.

Middelburg, de kleinste deelgemeente van Maldegem, ligt helemaal in het noorden boven de beide kanalen. Het dorp telt ongeveer 600 inwoners en heeft een oppervlakte van 586 ha. Eertijds strekte het graafschap Middelburg zich uit over 8000 ha. Het ontstaan van Middelburg wortelt niet uit de Frankische Tijd, zoals dit het geval is bij vele dorpen uit de omgeving. De stad werd gesticht toen onze gewesten met het rijke Bourgondië verbonden waren. Het dorp ligt halverwege Aardenburg en Moerkerke. Daar lag ooit het Hof van Middelburg in Zeeland. Het is hier dat Pieter Bladelin, op gronden gewonnen op de zee, de stad Middelburg stichtte. Hij liet bovendien een hospitaal en een kerk bouwen. Hij liet ook dijken aanleggen. De Sint Petrus- en Pauluskerk bergt heel wat kunstschatten. Zijn achthoekige vieringtoren kijkt reeds meer dan 550 jaar neer op het rustige dorp. De kerktoren is geklasseerd. De kerk heeft grosso modo het plan en de vorm behouden, waarin ze in de vijftiende eeuw werd opgebouwd; behalve de voorkerk, die toen éénbeukig was. Op het pleintje staat een schandpaal.

Bekendheid verwierf ook Kanunnik Andries voor zijn inzet voor het behoud van het hospitaal van Maldegem en voor het droogleggen van moerassen.

Je gaat de Middelburgse Kerkstraat in richting St. Petrus- en Pauluskerk. Voorbij de kerk ga je rechts langs de Groene Markt en Rentestraat tot de Meulenkreek. Zoek het wandelpad dat naast de kreek naar rechts loopt en verlaat het gewezen stadje langs een grintpad dat later overgaat in een met houtsnippers bedekt pad dat je verder tussen lis- en waterpartijtjes aan een houten doorgang brengt. Neem ondertussen ook je tijd voor enkele zijsprongetjes links en rechts. Wring je door het hekwerk en je belandt in weiland (koeien). Steek de wei over in schuin linkse richting. Mooie zichten op het dorp. Je komt aan een tweede houten doorgang, onmiddellijk gevolgd door een trapje dat je aan een lisveld brengt. Je kunt kiezen voor rechts of links van het lis. Het einde van het natuurgebiedje bevindt zich in de uiterst linkse uithoek ervan. Een metalen hek laat doorgang tot een veldweg buiten het gebied. Er is ook een uitgang waar alleen wandelaars zich kunnen doorwringen. Een veldweg loopt van de oude vesten weg en buigt direct naar rechts om uit te komen aan de Schorreweg die je links opgaat. Net voor een elektriciteitscabine (rechts) aan een voetbalveld, gaat de route links een verhard fiets- en wandelpad in (Eedschen Kerkwegel) dat schuin rechts langs knotwilgen en weideafsluitingen voortloopt. Volg dit wandelpad geruime tijd al zigzaggend door weiden en akkers.

Langs een beek, die je hebt overgestoken loopt de praktisch ter plaatse niet meer waar te nemen Brieversweg, een weg die van Brugge naar Sint Laureins loopt, maar door het graven van het Leopoldkanaal onderbroken is. In de verte zijn de kerk van Ede en deze van Aardenburg duidelijk te zien.

Negeer de van rechts komende Waaktdijk en even verder een eveneens van rechts komende veldweg. Op een splitsing (camping op 400m naar links), moet je het smalle en verharde Fortunapad rechtdoor tussen weiden en een gracht kiezen. Aan het einde, in de Fortuinstraat, wandel je linksaf.

Links ligt Eede, zo genoemd naar de geul de Ee: de rivier de Ee of Ede ontspringt ten zuiden van Maldegem en liep in Slependamme (Oostburg) langs het Zwin in zee.

Net voorbij de grenspaal moet je rechtsaf een smal asfaltwegje in tot de Rijksweg Maldegem – Aardenburg. Je slaat rechtsaf. Na 100m kom je aan de GR Wandelboom op de wijk Strobrugge.

Strobrugge is ter plaatse bekend onder de benaming “‘t Fort”, omdat er ooit een fort heeft gestaan. De wijk ligt aan het Leopoldkanaal en het kanaal van Schipdonk, die verder broederlijk naast elkaar samenlopen. Deze twee parallelle kanalen bleken voor de bevrijdende Canadezen in 1944 een bijna onoverkomelijk obstakel te zijn.

Stap de wandelboom voorbij en neem even verderop de eerste weg rechts (Aardenburgkalseide) die evenwijdig met de Rijksweg loopt. Einde van de weg ga je links en via het fiets- en wandelpad steek je de beide kanalen over. Onmiddellijk na het tweede kanaal rechts de trap af, die je op de oever van het Schipdonkkanaal brengt. Volg het kanaal in westelijke richting. Na de brug over de Ede sla je rechtsaf en volg je gedurende bijna drie kilometer het kanaal.

Langs het kanaal ligt links het Paddepoelebos en, nabij Leestjes, eveneens links, de vier Hofsteden van Zoetendaele. Eens was Zoetendale (Dulcis Vallis) een welvarende abdij. Ze werd in 1215 gesticht door Beatrix de Pola en haar zoon Jan Van Meesen. Het abdijleven kende zijn hoogtepunt rond 1340. De abdij was een indrukwekkend gebouw met een West Vlaamse hallenkerk. Ze werd in 1578 door de Geuzen vernietigd. Vlakbij stond een kasteel, toebehorend aan ridder Pieter Bladelin.

Je passeert, ongeveer ter hoogte van een flauwe nogal langlopende bocht naar links, én 200m voorbij een duiker (Paddepoelewatergang), een eerste (afgesloten) verboden zijdreef; nog eens 300m verder, net voorbij een bospartij, een tweede, eveneens verboden, zijdreef. Nog eens 200m verder, nauwelijks op 100m voor een restant van een oorlogsgebouwtje, kom je aan een derde dreef, zonder enig verbodsteken.

Langs deze derde dreef kun je een omweg maken langs de Vier Hofsteden van Zoetendale. De dreef die je hiervoor volgt loopt dwars door de berm en keert direct langs de achterzijde van de dijk naar links. Meteen schiet de grasweg zich naar rechts de velden of weiden in. De grasweg maakt een bocht naar rechts, links en weer rechts, negeert een (doodlopende) andere dreef, passeert een eerste hofstede en na een bocht naar links een tweede hofstee. Je bevindt je hier op de Vier Hofsteden van Zoetendale. De weg draait van deze hoeve weg naar de N49. Volg de N49 ruim 100m naar rechts, je slaat de parallelle weg naast de hoofdweg in, je passeert een derde hoeve en je komt uit op de hoofdroute van het Pungelaarspad, dat je naar links onder de brug door weer oppikt.

Wie niet voor de variant Zoetendale kiest, gaat rechtdoor tot Leestjesbrug, laveert onder de brug door en slaat onmiddellijk linksaf langs de parallelle weg naast de N 49. Vervolgens volg je links het fietspad dat over de beide kanalen leidt. Daal na het tweede kanaal links naar beneden en ga opnieuw onder de brug door. Je volgt nu het Leopoldkanaal langs het Polderke en aan een ietwat verscholen kapel verlaat je de oever via de Gravinne (bedoeld wordt Gravin de Vilain). Je kruist de Margaretha van de Vaghevierelaan (genoemd naar de echtgenote van de stichter van Middelburg, Pieter Bladelin) om uiteindelijk de Waterpolder te bereiken. Hier ga je rechts, Waterpolder gaat weldra over in Kloosterstraat. Na een bocht naar rechts bereik je opnieuw het Bladelinplein, meteen het einde van deze wandeling.